Член 60 - Родово засновани барања за азил
Член 3 – Дефиниции
Член 5 - Обврски на државата и принципот на должно внимание
Член 7 - Сеопфатни и координирани политики
Член 8 - Финансиски средства
Член 9 - Невладини организации и цивилно општество
Член 10 - Координативно тело
Член 11 - Собирање податоци и истражување
Член 15 - Обука на професионалци
Член 16 - Превентивни интервенции и програми на третман
Член 18 - Општи обврски
Член 19 - Информации
Член 20 - Општи услуги на поддршка
Член 21 - Помош за индивидуални/колективни жалби
Член 22 - Специјализирани услуги на поддршка
Член 23 - Засолништа
Член 24 - Телефонски линии за помош
Член 25 - Поддршка за жртвите на сексуално насилство
Член 26 - Заштита и поддршка на деца-сведоци
Член 27 - Пријавување
Член 28 - Пријавување од професионалци
Член 29 - Граѓански парници и правни лекови
Член 30 - Обесштетување
Член 31 - Старателство, посети и безбедност
Член 32 - Граѓански последици од присилни бракови
Член 33 - Психичко насилство
Член 34 - Демнење
Член 35 - Физичко насилство
Член 36 - Сексуално насилство, вклучувајќи и силување
Член 37 - Присилен брак
Член 38 - Женско генитално осакатување
Член 39 - Присилен абортус и присилна стерилизација
Член 40 - Сексуално вознемирување
Член 41 - Помагање или поттикнување и обид
Член 42 - Неприфатливо оправдување за кривични дела, вклучително на кривични дела извршени во името на таканаречената „чест“
Член 43 - Важење на кривичните дела
Член 45 - Санкции и мерки
Член 46 - Отежнувачки околности
Член 47 - Пресуди во друга држава
Член 48 - Забрана на задолжителни постапки за алтернативно решавање спорови или изрекување пресуди
Член 49 - Општи обврски
Член 50 - Непосредна реакција, превенција и заштита
Член 51 - Проценка на ризикот и управување со ризикот
Член 52 - Итни мерки на заштита
Член 53 - Мерки за забрана на приближување или заштита
Член 54 - Истраги и докази
Член 55 - Постапки еx parte и ex officio
Член 56 - Мерки на заштита
Член 57 - Правна помош
Член 58 - Застареност
Член 59 - Статус на престој
Член 60 - Родово засновани барања за азил
Член 61 - Забрана за протерување односно враќање (non-refoulement)
 
Член 60 - Родово засновани барања за азил
Член 3 – Дефиниции
Член 5 - Обврски на државата и принципот на должно внимание
Член 7 - Сеопфатни и координирани политики
Член 8 - Финансиски средства
Член 9 - Невладини организации и цивилно општество
Член 10 - Координативно тело
Член 11 - Собирање податоци и истражување
Член 15 - Обука на професионалци
Член 16 - Превентивни интервенции и програми на третман
Член 18 - Општи обврски
Член 19 - Информации
Член 20 - Општи услуги на поддршка
Член 21 - Помош за индивидуални/колективни жалби
Член 22 - Специјализирани услуги на поддршка
Член 23 - Засолништа
Член 24 - Телефонски линии за помош
Член 25 - Поддршка за жртвите на сексуално насилство
Член 26 - Заштита и поддршка на деца-сведоци
Член 27 - Пријавување
Член 28 - Пријавување од професионалци
Член 29 - Граѓански парници и правни лекови
Член 30 - Обесштетување
Член 31 - Старателство, посети и безбедност
Член 32 - Граѓански последици од присилни бракови
Член 33 - Психичко насилство
Член 34 - Демнење
Член 35 - Физичко насилство
Член 36 - Сексуално насилство, вклучувајќи и силување
Член 37 - Присилен брак
Член 38 - Женско генитално осакатување
Член 39 - Присилен абортус и присилна стерилизација
Член 40 - Сексуално вознемирување
Член 41 - Помагање или поттикнување и обид
Член 42 - Неприфатливо оправдување за кривични дела, вклучително на кривични дела извршени во името на таканаречената „чест“
Член 43 - Важење на кривичните дела
Член 45 - Санкции и мерки
Член 46 - Отежнувачки околности
Член 47 - Пресуди во друга држава
Член 48 - Забрана на задолжителни постапки за алтернативно решавање спорови или изрекување пресуди
Член 49 - Општи обврски
Член 50 - Непосредна реакција, превенција и заштита
Член 51 - Проценка на ризикот и управување со ризикот
Член 52 - Итни мерки на заштита
Член 53 - Мерки за забрана на приближување или заштита
Член 54 - Истраги и докази
Член 55 - Постапки еx parte и ex officio
Член 56 - Мерки на заштита
Член 57 - Правна помош
Член 58 - Застареност
Член 59 - Статус на престој
Член 60 - Родово засновани барања за азил
Член 61 - Забрана за протерување односно враќање (non-refoulement)
 
Член 60 - Родово засновани барања за азил
1. Страните ги преземаат потребните законодавни или други мерки за да обезбедат родово заснованото насилство врз жените да може да се препознава како форма на прогонување во рамките на значењето на членот 1 A (2) од Конвенцијата за статусот на бегалците од 1951 година и како форма на сериозно загрозување кое бара комплементарна/супсидијарна заштита.

2. Страните обезбедуваат дека родово чувствително толкување се дава за секоја од основите во Конвенцијата и дека кога е утврдено дека стравот од прогонување се однесува на една или повеќе основи, на барателите да им се одобрува статус на бегалци во согласност со применливите релевантни инструменти.

3. Страните ги преземаат потребните законодавни или други мерки за да развијат родово чувствителни постапки на прием и услуги на поддршка за барателите на азил, како и родово чувствителни упатства и родово чувствителни постапки за азил, вклучувајќи и определување бегалски статус и барање за меѓународна заштита.
 
0 - Прашањето не е регулирано со Закон / политиката или постоечката регулатива е многу далеку од стандардот на Конвенцијата (стандардот од Конвенцијата се смета за минимум стандард)
1 - Постои регулатива ама не е постигнат стандардот на Конвенцијата ( во решавање и во примена)
2 - Постигнат стандард на Конвенцијата или сосема близу на стандардот во решавање
3 - Постигнување на стандард на Конвенцијата или сосема близу на стандардот во решение и во примената.
4 - Прашањето во државата е решено над стандардите на Конвенцијата на Совет на Европа
Генерална проценка на членот 60 Родово засновани барања за азил
Подредување помеѓу државите на членот 60 Родово засновани барања за азил
ПРАШАЊА
 
a. Дали земјата ја ратификувала Конвенцијата од 1951 година за статусот на бегалците и Дополнителниот протокол за статусот на бегалците од 1967 година?
Одговор: Република Македонија на 18 јануари 1994 година по пат на сукцесија (од поранешна СФРЈ која ја имаше ратуфикувано Конвенцијата) ја презема Конвенцијата за статусот на бегалците од 1951 година и Протоколот за статусот на бегалците од 1967 година. Во Закон за азил и привремена заштита („Службен весник на Република Македонија“ бр. 49/2003; 66/ 2007; 142/2008; 146/2009 и 166/2012) на соодветен начин се имплементирани одредбите од Конвенцијата за бегалци и е во согласност со членот 15 став 2 од Европската конвенција за заштита на човековите права и на основните слободи.
a. Дали земјата ја ратификувала Конвенцијата од 1951 година за статусот на бегалците и Дополнителниот протокол за статусот на бегалците од 1967 година?
Одговор: Република Македонија на 18 јануари 1994 година по пат на сукцесија (од поранешна СФРЈ која ја имаше ратуфикувано Конвенцијата) ја презема Конвенцијата за статусот на бегалците од 1951 година и Протоколот за статусот на бегалците од 1967 година. Во Закон за азил и привремена заштита („Службен весник на Република Македонија“ бр. 49/2003; 66/ 2007; 142/2008; 146/2009 и 166/2012) на соодветен начин се имплементирани одредбите од Конвенцијата за бегалци и е во согласност со членот 15 став 2 од Европската конвенција за заштита на човековите права и на основните слободи.
MINUS
б. Дали некој од видовите на НВЖ како што е дефинирано во Конвенцијата (за насилство врз жените) се признаени како основа за добивање на статус на бегалец? Ако одговорот е да, објаснете.
Одговор: Македонското законодавство не е родово сензибилизирано на соодветен начин и родово заснованото насилство врз жените не е дефинирано како основа за добивање на статус на бегалец или на лице под супсидијарна заштита.
Во член 4-а став 2 од Закон за азил и привремена заштита како дела на прогонување се наведени дела на физичко или ментално насилство, вклучувајќи и дела на сексуално насилство и дела кои по својата природа се врзани за пол или деца, од што очигледно произлегува дека овој Закон не го препознава родовиот карактер на кривичните дела предвидени со Конвенцијата од член 33 до член 42.
б. Дали некој од видовите на НВЖ како што е дефинирано во Конвенцијата (за насилство врз жените) се признаени како основа за добивање на статус на бегалец? Ако одговорот е да, објаснете.
Одговор: Македонското законодавство не е родово сензибилизирано на соодветен начин и родово заснованото насилство врз жените не е дефинирано како основа за добивање на статус на бегалец или на лице под супсидијарна заштита.
Во член 4-а став 2 од Закон за азил и привремена заштита како дела на прогонување се наведени дела на физичко или ментално насилство, вклучувајќи и дела на сексуално насилство и дела кои по својата природа се врзани за пол или деца, од што очигледно произлегува дека овој Закон не го препознава родовиот карактер на кривичните дела предвидени со Конвенцијата од член 33 до член 42.
MINUS
в. Според внатрешното право, дали критериумите „добро основан страв од прогон” или „претрпена штета” од Конвенцијата за бегалците може родово сензитивно да се толкуваат / да се применат на случаи на родово засновано насилство? Ако одговорот е да, објаснете.
Одговор: Критериумите „добро основан страв од прогон” или „претрпена штета” од Конвенцијата за бегалците според внатрешното право не може родово сензитивно да се толкуваат / да се применат на случаи на родово засновано насилство.
Во Закон за азил и привремена заштита, во Законот за странците и во Правилникот за куќниот ред во Прифатниот центар за странци, има предвидено процедура за третманот на барателите на азил кои задоволуваат одредени специфични потреби на половите, но не се родово сензибилирани според барањата на Конвенцијата.
PLUS
в. Според внатрешното право, дали критериумите „добро основан страв од прогон” или „претрпена штета” од Конвенцијата за бегалците може родово сензитивно да се толкуваат / да се применат на случаи на родово засновано насилство? Ако одговорот е да, објаснете.
Одговор: Критериумите „добро основан страв од прогон” или „претрпена штета” од Конвенцијата за бегалците според внатрешното право не може родово сензитивно да се толкуваат / да се применат на случаи на родово засновано насилство.
Во Закон за азил и привремена заштита, во Законот за странците и во Правилникот за куќниот ред во Прифатниот центар за странци, има предвидено процедура за третманот на барателите на азил кои задоволуваат одредени специфични потреби на половите, но не се родово сензибилирани според барањата на Конвенцијата.
Во Законот за азил и привремена заштита членот 23-а определува дека ќе бидат земени предвид потребите на ранливите лица со посебни потреби и тоа: процесно неспособни лица, малолетни лица, малолетни лица без придружба, тешко болни лица, лица со пречки во развојот, стари лица, бремени жени, самохрани родители со малолетни деца, жртви на трговија со луѓе и лица кои биле изложени на мачење, силување или други тешки форми на психолошко, физичко или сексуално насилство.
Посебните потреби на ранливите лица се утврдуваат по пат на индивидуална процена на нивната состојба од страна на надлежната јавна установа за социјална заштита, а при сместувањето и задоволувањето на стандардот на живеење на лицата ќе се земе предвид нивната состојба со обезбедување соодветна здравствена, психо-социјална и друга помош.
Во последнот став на овој член е утврдено дека кога се работи за ранливи лица неопходно е при оцена на барањето за признавање право на азил да се имаат предвид облиците на прогонување специфични за половата припадност.
Во член 48 од Законот за азил и привремена заштита, барателите на право на азил до донесување на конечна одлука во постапката за признавање право на азил имаат право на:
- престој;
- бесплатна правна помош;
- сместување и згрижување во Прифатен центар или друго место за сместување определено од Министерството за труд и социјална политика, доколку искаже потреба за истото;
- основни здравствени услуги во согласност со со прописите за здравственото осигурување;
- право на социјална заштита во согласност со прописите за социјалната заштита;
- право на образование во согласност со прописите за основно и средно образование.;
- работа само во рамките на Прифатниот центар или друго место за сместување определено од Министерството за труд и социјална политика како и право на слободен пристап на пазарот на труд за барател на право на азил на кој барањето за признавање на право на азил не му е решено во период од една година, по истекот на периодот од една година;
- контакти со Високиот комесаријат за бегалци, како и со невладини хуманитарни организации заради давање на правна помош во постапката за признавање право на азил.
Министерството за труд и социјална политика за правата наведени во ставот 1 на овој член ги известува барателите на право на азил во писмена форма на јазик за кој разумно може да се претпостави дека го разбираат или во усна форма со помош на преведувач.
Министерството за труд и социјална политика се грижи за обезбедување на средства за издржување и здравствена заштита на барателите на право на азил, додека се наоѓаат во Прифатниот центар или друго место за сместување определено од ова министерство.
Овие права на барателите на азил се подетаљно уредени со други членови како на пример: во член 14 уредено е правото на правна помош и објаснување во врска со условите и постапката за признавање на правото на азил, како и правото на бесплатна правна помош во сите фази на постапката. Барателите на право на азил, во сите фази на постапката можат да контактираат со лица кои даваат правна помош, со претставниците на Високиот комесаријат за бегалци на ОН, како и со невладини хуманитарни организации; во член 21 е уредено правото на толкувач кога барателот на право на азил не го разбира јазикот во постапката. Одделението за азил на тоа лице ќе му обезбеди толкувач на јазикот на земјата на потеклото или на јазик што тој го разбира; во член 22 е одредено дека јавноста е исклучена при сослушувањето на барателот на право на азил; член 28 одредува сослушувањето на барателот на азил да се врши без присуство на членовите на семејството на барателот, освен доколку овластеното службено лице од Одделението за азил процени дека присуството на други членови на семејството е неопходно за одредено испитување на барањето за признавање на право на азил. Исто така барателите на право на азил, на нивно барање, имаат право да бидат сослушани од овластено службено лице на Одделението за азил од ист пол. Од овластеното службено лице кое го води сослушувањето се бара да е стручно за да ги земе предвид личните или општите околности во кои се наоѓа барателот, кои се однесуваат на барањето за признавање на право на азил, вклучувајќи го културното потекло или ранливоста на барателот, на начин и во обем во кој е возможно тоа да се направи. 
MINUS
г. Дали постапките за прием на баратели на азил се родово сензитивни? На пример, дали постојат индикатори за да се идентификуваат во рана фаза случаи на насилство врз жените, дали мажите и жените се одвоени, или собите можат да бидат заклучени, итн.? Дали процедурите за определување на азил се родово сензитивни? Дали има услуги за поддршка, како што се психо-социјални услуги или советувалишта, медицинска нега и сл.? Дали се усвоени родово сензитивни насоки и мерки за постапување со барателите на азил?
Одговор: Во законите што ја регулираат оваа област нема предвидено индикатори за рано утврдување на случаи за насилство врз жените, а нема и правила за родово сензибилизирано постапување на државните службеници со жени-жртви на насилство.
Во Законот за странците воопшто не се користи терминот жена, а треминот жртва само во контекст на жртва од трговија со луѓе. Така во член 80 е предвидено издавање на дозвола за привремен престој поради хуманитарни причини, ако постојат основи за сомневање дека е жртва на кривично дело „трговија со луѓе” утврдено со Кривичниот законик, на лица без државјанство или други оправдани причини од хуманитарен карактер.
PLUS
г. Дали постапките за прием на баратели на азил се родово сензитивни? На пример, дали постојат индикатори за да се идентификуваат во рана фаза случаи на насилство врз жените, дали мажите и жените се одвоени, или собите можат да бидат заклучени, итн.? Дали процедурите за определување на азил се родово сензитивни? Дали има услуги за поддршка, како што се психо-социјални услуги или советувалишта, медицинска нега и сл.? Дали се усвоени родово сензитивни насоки и мерки за постапување со барателите на азил?
Одговор: Во законите што ја регулираат оваа област нема предвидено индикатори за рано утврдување на случаи за насилство врз жените, а нема и правила за родово сензибилизирано постапување на државните службеници со жени-жртви на насилство.
Во Законот за странците воопшто не се користи терминот жена, а треминот жртва само во контекст на жртва од трговија со луѓе. Така во член 80 е предвидено издавање на дозвола за привремен престој поради хуманитарни причини, ако постојат основи за сомневање дека е жртва на кривично дело „трговија со луѓе” утврдено со Кривичниот законик, на лица без државјанство или други оправдани причини од хуманитарен карактер.
Во согласност со овој член на странец за кого постојат основи на сомневање дека е жртва на кривично дело „трговија со луѓе” утврдено со Кривичниот законик му се овозможува период на одлучување во траење до два месеца со цел укажување заштита и помош во закрепнувањето и избегнување на влијанието на сторителите на кривичното дело „трговија со луѓе”, а за време на периодот на одлучување се сместува во посебна просторија во Прифатниот центар за странци на Министерството за внатрешни работи.
Во Правилникот за куќниот ред во Прифатниот центар за странци е одредено дека во него се сместуваат и лица кои поднеле барање за признавање на азил или супсидијарна заштита. При сместувањето на странците се води сметка за полот на лицето, за неговата возраст и за државјанството, а лица од исти пол се сместуваат во исти простории кои 24 часа се обезбедувани од Министерствотот за внатрешни работи. За време на престојот во Прифатниот центар странецот има право на здравствена заштита, на преведувач за да ги разбере одредбите на куќниот ред, на храна, на средства за лична хигиена, на облека и му се доделува и кревет.
MINUS
NSRP UBL AC Drutvo SOS telefon CZR Sigurna enska kuca WAVE
Pecevo Vizija Nacionalna mrea LGTBI Helsinki Ezerka
Savet Evrope
 
NSRP UBL AC Drutvo SOS telefon CZR Sigurna enska kuca WAVE Pecevo Vizija Nacionalna mrea LGTBI Helsinki Ezerka Savet Evrope
 
Кампањата ja поддржува:
EU
Содржината на летокот е исклучиво одговорност на авторките и на ниеден начин не ги одразува ставовите на Европска Унија.
Кампањата ja поддржува:
EU
Содржината на летокот е исклучиво одговорност на авторките и на ниеден начин не ги одразува ставовите на Европска Унија.