Член 50 - Непосредна реакција, превенција и заштита
Член 3 – Дефиниции
Член 5 - Обврски на државата и принципот на должно внимание
Член 7 - Сеопфатни и координирани политики
Член 8 - Финансиски средства
Член 9 - Невладини организации и цивилно општество
Член 10 - Координативно тело
Член 11 - Собирање податоци и истражување
Член 15 - Обука на професионалци
Член 16 - Превентивни интервенции и програми на третман
Член 18 - Општи обврски
Член 19 - Информации
Член 20 - Општи услуги на поддршка
Член 21 - Помош за индивидуални/колективни жалби
Член 22 - Специјализирани услуги на поддршка
Член 23 - Засолништа
Член 24 - Телефонски линии за помош
Член 25 - Поддршка за жртвите на сексуално насилство
Член 26 - Заштита и поддршка на деца-сведоци
Член 27 - Пријавување
Член 28 - Пријавување од професионалци
Член 29 - Граѓански парници и правни лекови
Член 30 - Обесштетување
Член 31 - Старателство, посети и безбедност
Член 32 - Граѓански последици од присилни бракови
Член 33 - Психичко насилство
Член 34 - Демнење
Член 35 - Физичко насилство
Член 36 - Сексуално насилство, вклучувајќи и силување
Член 37 - Присилен брак
Член 38 - Женско генитално осакатување
Член 39 - Присилен абортус и присилна стерилизација
Член 40 - Сексуално вознемирување
Член 41 - Помагање или поттикнување и обид
Член 42 - Неприфатливо оправдување за кривични дела, вклучително на кривични дела извршени во името на таканаречената „чест“
Член 43 - Важење на кривичните дела
Член 45 - Санкции и мерки
Член 46 - Отежнувачки околности
Член 47 - Пресуди во друга држава
Член 48 - Забрана на задолжителни постапки за алтернативно решавање спорови или изрекување пресуди
Член 49 - Општи обврски
Член 50 - Непосредна реакција, превенција и заштита
Член 51 - Проценка на ризикот и управување со ризикот
Член 52 - Итни мерки на заштита
Член 53 - Мерки за забрана на приближување или заштита
Член 54 - Истраги и докази
Член 55 - Постапки еx parte и ex officio
Член 56 - Мерки на заштита
Член 57 - Правна помош
Член 58 - Застареност
Член 59 - Статус на престој
Член 60 - Родово засновани барања за азил
Член 61 - Забрана за протерување односно враќање (non-refoulement)
 
Член 50 - Непосредна реакција, превенција и заштита
Член 3 – Дефиниции
Член 5 - Обврски на државата и принципот на должно внимание
Член 7 - Сеопфатни и координирани политики
Член 8 - Финансиски средства
Член 9 - Невладини организации и цивилно општество
Член 10 - Координативно тело
Член 11 - Собирање податоци и истражување
Член 15 - Обука на професионалци
Член 16 - Превентивни интервенции и програми на третман
Член 18 - Општи обврски
Член 19 - Информации
Член 20 - Општи услуги на поддршка
Член 21 - Помош за индивидуални/колективни жалби
Член 22 - Специјализирани услуги на поддршка
Член 23 - Засолништа
Член 24 - Телефонски линии за помош
Член 25 - Поддршка за жртвите на сексуално насилство
Член 26 - Заштита и поддршка на деца-сведоци
Член 27 - Пријавување
Член 28 - Пријавување од професионалци
Член 29 - Граѓански парници и правни лекови
Член 30 - Обесштетување
Член 31 - Старателство, посети и безбедност
Член 32 - Граѓански последици од присилни бракови
Член 33 - Психичко насилство
Член 34 - Демнење
Член 35 - Физичко насилство
Член 36 - Сексуално насилство, вклучувајќи и силување
Член 37 - Присилен брак
Член 38 - Женско генитално осакатување
Член 39 - Присилен абортус и присилна стерилизација
Член 40 - Сексуално вознемирување
Член 41 - Помагање или поттикнување и обид
Член 42 - Неприфатливо оправдување за кривични дела, вклучително на кривични дела извршени во името на таканаречената „чест“
Член 43 - Важење на кривичните дела
Член 45 - Санкции и мерки
Член 46 - Отежнувачки околности
Член 47 - Пресуди во друга држава
Член 48 - Забрана на задолжителни постапки за алтернативно решавање спорови или изрекување пресуди
Член 49 - Општи обврски
Член 50 - Непосредна реакција, превенција и заштита
Член 51 - Проценка на ризикот и управување со ризикот
Член 52 - Итни мерки на заштита
Член 53 - Мерки за забрана на приближување или заштита
Член 54 - Истраги и докази
Член 55 - Постапки еx parte и ex officio
Член 56 - Мерки на заштита
Член 57 - Правна помош
Член 58 - Застареност
Член 59 - Статус на престој
Член 60 - Родово засновани барања за азил
Член 61 - Забрана за протерување односно враќање (non-refoulement)
 
Член 50 - Непосредна реакција, превенција и заштита
1. Страните ги преземаат потребните законодавни или други мерки за да обезбедат дека надлежните органи за спроведување на законот реагираат на сите форми на насилството опфатени со Конвенцијата веднаш и соодветно преку нудење адекватна и непосредна заштита на жртвите.

2. Страните ги преземаат потребните законодавни или други мерки за да обезбедат дека надлежните органи за спроведување на законот се ангажираат веднаш и соодветно во превенцијата и заштитата од сите форми на насилство опфатени со Конвенцијата, вклучувајќи и употреба на превентивни оперативни мерки и собирање докази.
 
0 - Прашањето не е регулирано со Закон / политиката или постоечката регулатива е многу далеку од стандардот на Конвенцијата (стандардот од Конвенцијата се смета за минимум стандард)
1 - Постои регулатива ама не е постигнат стандардот на Конвенцијата ( во решавање и во примена)
2 - Постигнат стандард на Конвенцијата или сосема близу на стандардот во решавање
3 - Постигнување на стандард на Конвенцијата или сосема близу на стандардот во решение и во примената.
4 - Прашањето во државата е решено над стандардите на Конвенцијата на Совет на Европа
Генерална проценка на членот 50 Непосредна реакција, превенција и заштита
Подредување помеѓу државите на членот 50 Непосредна реакција, превенција и заштита
ПРАШАЊА
 
a. Објаснете ги правата и должностите на органите за спроведување на Законот во врска со случаите на насилство врз жени (на пр., дали имаат право да влезат на место каде е присутно лице во ризик, да даваат совети на жртвите во врска со услугите на помош)? Дали во полицијата има полициски службеници специјално обучени за постапување со жртви? Каков е соодносот меѓу машките и женските полициски службеници, вклучително и на раководните службеници? Какви правила постојат за собирање докази и земање изјава?
Одговор: Се применуваат општите одредби за откривање и гонење на сторители на кривични дела. Не постојат специфични обврски ниту полициски овластувања во врска со постапувањето на полицијата во случаи на насилство врз жени. Кога станува збор за полициска интервенција во случаи на семејно насилство, најчесто место на интервенцијата е приватниот простор на насилникот и жртвата, односно домот. Кога држателот на домот каде се случува семејното насилство не се противи на влегување на полицијата, односно се согласува со влегувањето на полицијата во домот, не постојат пречки за полициската интервенција. Но, ситуацијата е сосем поинаква кога држателот на домот се противи и не дозволува полицијата влезе и да интервенира во домот каде се случува насилството.
Во оваа смисла специфично значење има овластувањето на полициските службеници за влегувањето во дом.
PLUS
a. Објаснете ги правата и должностите на органите за спроведување на Законот во врска со случаите на насилство врз жени (на пр., дали имаат право да влезат на место каде е присутно лице во ризик, да даваат совети на жртвите во врска со услугите на помош)? Дали во полицијата има полициски службеници специјално обучени за постапување со жртви? Каков е соодносот меѓу машките и женските полициски службеници, вклучително и на раководните службеници? Какви правила постојат за собирање докази и земање изјава?
Одговор: Се применуваат општите одредби за откривање и гонење на сторители на кривични дела. Не постојат специфични обврски ниту полициски овластувања во врска со постапувањето на полицијата во случаи на насилство врз жени. Кога станува збор за полициска интервенција во случаи на семејно насилство, најчесто место на интервенцијата е приватниот простор на насилникот и жртвата, односно домот. Кога држателот на домот каде се случува семејното насилство не се противи на влегување на полицијата, односно се согласува со влегувањето на полицијата во домот, не постојат пречки за полициската интервенција. Но, ситуацијата е сосем поинаква кога држателот на домот се противи и не дозволува полицијата влезе и да интервенира во домот каде се случува насилството.
Во оваа смисла специфично значење има овластувањето на полициските службеници за влегувањето во дом. Овластувањата на полицијата за влегување во дом и други приватни простории произлегува од новиот ЗКП.
Член 193 - Влегување во дом врз основа на согласност или наредба за приведување
(1) Без наредба за претрес може да се влезе во дом:
- ако држателот на домот се согласува со тоа,
- ако таму се наоѓа лице кое по наредба на суд треба да се притвори или присилно да се доведе,
- поради лишување од слобода на сторител кој е затечен при извршување на кривично дело кое се гони по службена должност или
- на место каде што е извршено кривично дело заради вршење увид.
(2) Во случаите од ставот (1) на овој член нема да се состави записник, туку на држателот на домот веднаш ќе му се издаде потврда, во која ќе се назначи причината за влегувањето во домот и сите забелешки на држателот. Ако во домот е извршен и претрес тогаш ќе се состави записник во согласност со членот 192 од овој закон кој мора да ги содржи причините за претрес без наредба.
(3) Кога е извршен претрес без наредба за претрес, извршителот на претресот мора веднаш да го извести јавниот обвинител.
Со Законот за полиција е уредено посебно полициско овластување влегување во туѓ дом и други затворени простории, кое произлегува од ЗКП, но и од полициската задача за заштита на луѓето.
Според член 60-а;
Полицискиот службеник може да влезе во туѓ дом и во други затворени простории без писмена наредба и да изврши преглед на домот и просторот поврзан со домот во следниве случаи:
- ако некој од домот повикува на помош;
- ако тоа е потребно заради отстранување на сериозна опасност по животот и здравјето на луѓето;
- ако тоа е потребно заради отстранување на сериозна опасност на имотот на граѓаните од поголеми размери;
- ако држателот на домот или лицето кое престојува во домот тоа го бара или се согласува на тоа;
- ако таму се наоѓа лице кое по наредба на суд треба да се притвори или присилно да се доведе;
- поради лишување од слобода на сторител кој е затечен при извршување на кривично дело кое се гони по службена должност ;
- на место каде што е извршено кривично дело заради вршење увид.
Во случај на преземање на дејствата од ставот 1 на овој член, доколку влегувањето не може да се изврши на друг начин, полицискиот службеник ќе влезе во туѓиот дом и просторот поврзан со домот притоа користејќи разумна сила и причинувајќи најмала можна штета. Во случај кога полицискиот службеник презема дејства во согласност со ставот 1 алинеи 4, 5, 6 и 7 на овој член постапува во согласност со Законот за кривична постапка. За преземените дејствија од ставовите 1, 2 и 3 на овој член полицискиот службеник изготвува службена белешка.
Имено, кога постои судска одлука за приведување на едно лице, во согласност со член 157, полициските службеници можат и без посебна судска наредба за претрес да влезат во домот за да го приведат лицето за кое постои судска одлука. При тоа, полицискиот службеник задолжително го претресува лицето кое се приведува. Ваквото барање произлегува од состојбата во која се доведува лицето кое се лишува од слобода. Односно одговорноста на полициските службеници за состојбата на лицето кое се лишува од слобода, како и заштита на други лица и на сопствениот физички интегритет. Во оваа смисла причината за претрес секогаш кога некое лице се лишува од слобода е да се пронајдат и да се одземат предмети и оружје за да се спречи лицето од самоповредување, да се заштитат други лица од евентуално повредување и да се заштитат полициските службеници од напад, и да се спречи бегство. Понатаму, предметите кои при претресот ќе се најдат кај лицето кое се приведува со или без судска одлука привремено се одземаат.
Член 157 - Основи и постапка за приведување (ЗКП)
(1) Наредба да се приведе обвинетиот може да издаде судот ако постојат основи за притвор од членот 165 на овој закон, ако веќе е донесено решение за притвор или ако уредно повиканиот обвинет не дојде, а својот изостанок не го оправда или ако не можело да се изврши уредно доставување на поканата, а од околностите очигледно произлегува дека обвинетиот го одбегнува приемот на поканата.
(2) Наредбата за приведување ја извршува полицијата.
(3) Наредбата за приведување се издава писмено. Наредбата треба да содржи име и презиме на обвинетиот што треба да се приведе, назив на кривичното дело што му се става на товар со наведување на одредбата од законот, oсновата поради кој се наредува приведувањето, службен печат и потпис од судијата кој го наредува приведувањето.
(4) Лицето на кое му е доверено извршувањето на наредбата на обвинетиот му ја предава наредбата и го повикува доброволно да појде со него. Ако обвинетиот одбие доброволно да појде, ќе го приведе присилно. По исклучок, кога се очекува активен отпор, приведувањето ќе се изврши без претходно предавање на наредбата од ставот (1) на овој член.
Нема податок за постоењето на специјализирани полициски службеници за семејно насилство. Ситематизацијата на работните места на МВР не е јавно достапен податок.
MINUS
б. Какви мерки за заштита на жртвите и за спречување на насилството врз жените-жртви можат да применат органите за спроведување на законот?
Одговор: Во полициската легислатива не постојат специфични мерки кои полицијата треба да ги примени за да ја заштити жртвата и да спречи насилство врз жени. Со одредбите на Законот за полиција се утврдени 23 полициски овластувања, вклучувајќи и употреба на средства за присилба. Актуелните полициски овластувања имаат општ карактер. Односно воспоставената законска рамка за примена на полициски овластувања ја следи логиката на генерална државна реакција за кршење на правна норма. Цел на полициските овластувања е заштита на правата и слободите на граѓаните, заштита на правниот поредок и спречување за вршење на кривични дела. Во согласност со Законот за полиција, меѓу другото, при постапувањето во случаи на семејно насилство, како и за секој друг вид криминалитет, полициските службеници имаат право и должност да го применат секое полициско овластување. Но, најчеста примена при полициска интервенција во случај на семејно насилство имаат следните полициски овластувања: примање на пријави; собирање на информации; повикување, приведување, задржување; предупредување и наредување; привремено одземање на предмети; потрага по лица и предмети; обезбедување и преглед на местото на настанот; собирање, обработка и чување на лични податоци.
PLUS
б. Какви мерки за заштита на жртвите и за спречување на насилството врз жените-жртви можат да применат органите за спроведување на законот?
Одговор: Во полициската легислатива не постојат специфични мерки кои полицијата треба да ги примени за да ја заштити жртвата и да спречи насилство врз жени. Со одредбите на Законот за полиција се утврдени 23 полициски овластувања, вклучувајќи и употреба на средства за присилба. Актуелните полициски овластувања имаат општ карактер. Односно воспоставената законска рамка за примена на полициски овластувања ја следи логиката на генерална државна реакција за кршење на правна норма. Цел на полициските овластувања е заштита на правата и слободите на граѓаните, заштита на правниот поредок и спречување за вршење на кривични дела. Во согласност со Законот за полиција, меѓу другото, при постапувањето во случаи на семејно насилство, како и за секој друг вид криминалитет, полициските службеници имаат право и должност да го применат секое полициско овластување. Но, најчеста примена при полициска интервенција во случај на семејно насилство имаат следните полициски овластувања: примање на пријави; собирање на информации; повикување, приведување, задржување; предупредување и наредување; привремено одземање на предмети; потрага по лица и предмети; обезбедување и преглед на местото на настанот; собирање, обработка и чување на лични податоци.
Подзаконските акти кои ја уредуваат полициската интервенција и начинот на преземање на полициските овластувања воопшто не содржат посебни одредби за постапување на полицијата и спречување на семејното насилство, ниту на насилството врз жените. Иако Правилникот за полициски работи содржи делови кои го уредуваат полициското постапување заради спречување на различни видови на криминалитет (насилнички, имотен, организиран, малолетнички криминалитет), сепак нема специфични одредби кои го уредуваат полициското постапување во случаи на семејно насилство како специфичен вид криминалитет. Делот 3.1, член 96 насловен како, Превенција во областа на крвните деликти и деликти со насилничо однесување, но одредбите содржани во овој дел не дефинираат кои и какви превентивни мерки, а уште повеќе како овие превентивни мерки ги презема полицискиот службеник. Единствената обврска која ја пропишува чл. 96 се однесува на „непосредно проучување на етимологијата на насилничкото однесување (кои причини го продуцираат неговото настанување и потекло, состојби кои му претходат: нарушени меѓусебни односи...)“. Целта заради која полициските службеници преземаат превентивни мерки е да се заштити животот и личната сигурност на граѓаните. Притоа се воспоставува обврска за идентификување на опасностите кои можат да ги загрозат вредностите што се штитат. Оваа одредба има огромно значење за полициската интервенција во случаи на семејно насилство кога идентификувањето на потенцијалната опасност за жртвата е суштинска за ефективна заштита на нејзиниот живот и личната сигурност. Но, освен ваквата декларативна одредба целосно отсуствува операционализација на одредбата.
Во врска со заштитата на жртвата и спречување на насилство врз жени, полицијата ги извршува мерките на претпазливост кои ги изрекува судот кои може да траат додека постои потреба, а најдолго до правосилноста на пресудата (чл.146). За жените-жртви на насилство специфично значење имаат две мерки на претпазливост, забрана за посетување на определено место или подрачје, и забрана за приближување или воспоставување, односно одржување контакти или врски со определени лица.
MINUS
NSRP UBL AC Drutvo SOS telefon CZR Sigurna enska kuca WAVE
Pecevo Vizija Nacionalna mrea LGTBI Helsinki Ezerka
Savet Evrope
 
NSRP UBL AC Drutvo SOS telefon CZR Sigurna enska kuca WAVE Pecevo Vizija Nacionalna mrea LGTBI Helsinki Ezerka Savet Evrope
 
Кампањата ja поддржува:
EU
Содржината на летокот е исклучиво одговорност на авторките и на ниеден начин не ги одразува ставовите на Европска Унија.
Кампањата ja поддржува:
EU
Содржината на летокот е исклучиво одговорност на авторките и на ниеден начин не ги одразува ставовите на Европска Унија.